خانه » رشته عمران » معماری شهرسازی » نماينده مجلس از محاسبات و استدلالهاي طرح جامع انتقاد كرد:تكذيب رقم تراكم توسط معاون وزير مسكن
نماينده مجلس از محاسبات و استدلالهاي طرح جامع انتقاد كرد:تكذيب رقم تراكم توسط معاون وزير مسكن
به نظر ميرسيد طرح جامع تهران ميتواند حلال بسياري از مشكلات پايتخت باشد. تمامي مشكلات شهر تهران در اين طرح ظرف مدت سه سال بررسي شد و اين طرح از خردادماه سال گذشته تاكنون در دست بررسي است و تا امروز 9 ماه است كه شورا طرح جامع تهران را مورد مطالعه قرار داده است. اين طرح از زواياي مختلفي چون بافت فرهنگي، محيطزيست، آلودگي بصري و... به كلانشهر تهران نگريسته اما مبحثي كه حساسيت بسياري در بين مردم و مسوولان به وجود آورده و مسلما تاثير فراواني در چهره آينده پايتخت دارد، اعلام تراكم دو طبقه در تهران است كه باعث افزايش قيمت يا حتي كمبود مسكن خواهد شد.
چندي پيش حمزه شكيب، نماينده شوراي شهر تهران در مورد اين مساله موضعگيري كرده و خواستار توضيح مطلب شد. شهردار تهران نيز با ارايه مقالهاي انتقادآميز بازنگري اين طرح را درخواست كرد اما هيچكدام از اين دو انتقاد از سوي شوراي مسكن و شهرسازي پاسخ داده نشد و اين سكوت ادامه داشت تا زماني كه فرجامي، معاون مسكن و شهرسازي در جلسهاي كه به همت خبرگزاري ايسنا برپا شده بود در جمع خبرنگاران در مورد بحث تراكم عنوان كرد: تا به امروز هيچ رقمي را براي تراكم اعلام نكردهايم و تمامي اين اعداد و ارقام را تكذيب ميكنم. بافت تهران در مناطق مختلف،متفاوت است و هيچگاه نميتوان يك تراكم را به كل تهران بسط داد.
وي افزود: بحث تراكم در طرح جزو آخرين قسمت است و مطمئنا جداول تراكم با توجه به تراكم جمعيتي محاسبه شده در آمار 85 پيشبيني خواهد شد. در عين حال بايد توجه داشت جمعيت روز با شب متفاوت است؛ جمعيت روز برخلاف جمعيت شب بيشتر به خدمات عمومي نيازمند است تا مسكن.
شوراي راهبردي منحل شد
در همين جلسه از دكتر پورموسوي، نماينده شهردار تهران ميشنويم كهورودي و نظارت طرح كه توسط شوراي راهبردي اداره ميشد به مشكلاتي برخورده و (با استناد به گفته يك مقام آگاه) شورا از هم پاشيده و منحل شده است. اين خود ضعف بزرگي است كه طرحي با اين وسعت را دچار مشكل خواهد كرد. در ضمن از پورموسوي ميشنويم كه با وجود تمام جلسات تشكيل شده تنها دو صورتجلسه تنظيم شده كه اين نشاندهنده خروجي منفي جلسات شوراي راهبردي است. در ضمن تركيب شوراي راهبردي نيز مشخص نيست و تنها ميشنويم كه تعدادي از اساتيد، مديران اجرايي شهرداري و وزارت مسكن و شهرسازي در جلسات حضور دارند.
فرجامي، معاون وزير مسكن و شهرسازي در اينباره توضيح داد: جلسات بسياري تشكيل شده و صورتجلسات نيز به همين تعداد موجود است. اين شورا قبل از معاونت من آغاز به كار كرده و تنها از دوره معاونت خود آگاهم كه پنج جلسه تشكيل شده است. در ضمن اين طرح اولين همكاري بين سازمان مسكن و شهرسازي و شهرداري است و اگر به اين موضوع معتقد باشيم كه شهر توسط شهرداري اداره ميشود تا به امروز به شهرداري توجه نكردهايم. شهرداري بايد در جريان جزييات طرح قرار بگيرد ولي متاسفانه چه در سالهاي گذشته و چه امسال، شهرداري در مرحله تهيه، تنظيم و نظارت آن حضور ندارد.
معاون شهرسازي همچنين در جواب اين پرسش كه چرا اين پروژه وسيع ظرف مدت سه سال بررسي و بسته شده، گفت: اين اولين بار است كه طرح جامع و تفصيلي با هم تنظيم ميشود. در گذشته روند طولاني طي ميشد تا طرح تفصيلي تصويب شود ولي سعي كرديم به دليل اهميت زياد، اين پروژه دچار مرور زمان نشود.
فرجامي همچنين در پاسخ به اين سوال كه اگر طرح براي رفاه و آسايش مردم تنظيم شده چرا قبل از تصويب به نوعي در اختيار آنها قرار نگرفته و از كليات آن آگاه نشدهاند به جهان صنعت گفت: طرح در مراحل آخر تصويب قرار دارد و قبل از آن بارها در جلسات مجلس و شوراي شهر بررسي شده مگر نمايندگان مردم در جلسات حضور ندارند. چه روشي وجود دارد كه مردم در جريان قرار بگيرند؟ حال اينكه با توجه به تاثير فراوان اين طرح بر روند زندگي پايتختنشينها لزوم اين مساله بيش از در جريان قرار گرفتن مقامات مسوول است يا خير، پرسشي است كه بيپاسخ ميماند.
زمانبندي مفهومي ندارد
در اين جلسه خوشچهره، نماينده مردم تهران در مجلس شوراي اسلامي نيز با اشاره به اين مطلب كه زمانبندي اين طرح زيرسوال است، گفت: در نظر گرفتن زمان 10 يا 20 سال براي اين طرح بزرگ غيرمنطقي است. اگر طرح جامع آسيبشناسي شود، ميتواند به حل بسياري از مشكلات شهروندان كمك كند.
نماينده مجلس با توجه به رعايت حقوق مردم در اعلام رقم تراكم گفت: بايد مبناي محاسبات و استدلالهاي اين اعداد و ارقام مشخص شود وگرنه اعلام هرگونه رقمي براي تراكم مسكن در تهران بيمعناست و بايد ديد چرا اين ارقام به اين صورت علني اعلام شدهاند.
وي با انتقاد از مديريت سالهاي قبل ادامه داد: در زمان كرباسچي فاصله شهرسازي و پولسازي از بين رفته بود و بايد در طرح جديد حتما به اين نكته توجه شود. تهران از نظر سرانه تجاري ركورددار دنياست. بايد ديد طرح جامع چگونه و با چه محاسباتي به اين سرانه ميرسد؟نكته ديگر اينكه طرح تفصيلي زيرمجموعه طرح جامع است و اين دو نبايد همزمان با هم جلو بروند.
ندادن اطلاعات جزيي و درستعلت گراني مسكن
بهدليل مشاهده نكردن مستندات و قسمتهاي غيرمحرمانه طرح نميتوان قضاوت درستي روي آن داشت و اين انتقاد به وزارت مسكن و شهرسازي وارد است كه اگر قبل از تصويب طرح پرسشي باقي نمي ماند و تمامي نقدها شنيده و بررسي ميشد، عدم بررسي طرح سبب ميشود كه تمامي نكات مثبت پروژه زيرسوال برود؛ سوالاتي كه پاسخ درستي براي آنها وجود ندارد.
اينها نظرات منصوري، دكتراي شهرسازي است كه در اين جلسه معاون مسكن و شهرسازي را خطاب قرار داد.
وي يكي از عوامل بالا رفتن قيمت مسكن را ارايه نكردن اطلاعات درست به مردم دانست و گفت: بايد مسايلي كه مردم و مسوولان بر آنها تمركز و حساسيت دارند بيش از پيش شفافسازي شود. تاريك ماندن مسالهاي مانند تراكم باعث سوءاستفاده بسياري خواهد شد. اين حق مردم است كه از طرح آگاه شده و در مورد آن قضاوت كنند.
گويا اين طرح (به خصوص در زمينه كسري مسكن) باعث دغدغه بسياري از مقامات مسوول شده است چراكه دكتر ستاريان، عضو هيات علمي هنرهاي زيباي دانشگاه تهران و مشاور وزير سابق اقتصاد در موضوع مسكن نيز در اين زمينه اظهار داشت: سالانه بين رقم 70 تا 100 هزار كسري مسكن داريم. با در نظر گرفتن تراكم در سال 90 به معضل انبوهي افراد فاقد مسكن ميرسيم. گويا اين طرح با سرعت بيشتري ما را به اين سمت ميبرد.
دفاع و توضيح طرح
محمدرضا حائري يكي از همكاران طرح به نمايندگي از دكتر شفيق معتقد است كه ارايه چنين طرحي مستلزم پشتوانه اطلاعاتي بسيار قوي بود و براي انجام آن دهها هزار پژوهش در حوزه شهرسازي انجام گرفت. مطالعاتي كه نتيجه آن اعلام آشفتگي بيش از پيش تهران است كه نتيجه كشآمدگي و عريض شدن اين شهر در سالهاي قبلي است كه انسجام تهران دوباره بايد بازنگري و بررسي شود. اين مطالعات تا به امروز توسط 30 مهندس، مشاور و طراح انجام گرفته است و به اين نتيجه رسيدهايم كه بالا بردن مشاركت، ضريب نظارت را نيز بالا ميبرد و نظارت نيز ضريب اطمينان را افزايش ميدهد.
طبق مطالعات انجام شده مقرر شد كه طرح جامع هر پنج سال يكبار مورد تجديدنظر و بررسي قرار گيرد. طرح تهران يك در مراحل تصويب است و تهران 2 نيز در دست بررسي است و اين درست نيست كه قبل از تصويب و ارايه طرح در مورد آن حكم صادر كنيم.
بايد در نظر داشت روال تهيه و تصويب طرح روالي قانوني است. در مورد تهران اين روال كاملا به نفع مشاركت مردم تغيير داده شد. در اين طرح شهرداري و شورا نيز مشاركت داشتند.
مهمترين اهداف طرح در نظر ما هوا، ايمني و سلامت در حملونقل عمومي تهران است كه به آن رسيدگي شده است.
سخن آخر
ساليان سال از عمر تهران ميگذرد. پايتخت فرسوده و پير و آشفته شده و نياز به تجديد قوا دارد. مردم از بافتهاي فرسوده و درختان از هواي آلوده و خيابانها از ترافيكهاي سنگين و پيدرپي خسته هستند. سه سال پيش زماني كه بحث تدوين طرح جامع يا به زبان بهتر طرح نوسازي و بازنگري كلانشهر تهران مطرح شد همه اميد داشتند كه با دقت و وسواس اين طرح، تهران و مردم را از بلاتكليفي نجات دهد. بعد از گذشت سه سال طرح براي تصويب وارد شورا شده و در دست بررسي است.
هنوز چالشهاي بسياري بر سر مباحث كلي، جزيي، محرمانه و غيرمحرمانه اين طرح بين شهرداري، اساتيد و مسوولان مرتبط وجود دارد.
شوراي راهبردي كه وظيفه نظارت بر طرح را داشته بنا به دلايلي از آغاز طرح منحل شده و مردم از طرح جامع تنها به شنيدن اسم آن بسنده كردهاند.
معاون مسكن و شهرسازي اعلام ميكند كه راه براي مطالعه طرح باز بوده ولي كسي آن را درخواست و مطالبه نكرده است.
با بررسي تمامي اين مسايل به اين نكته ميرسيم كه آيا باز صرف هزينهاي 13 ميليارد توماني و مطالعهاي چنين زمانبر امكانپذير است و آيا فرصتسوزي درباره مبحث غيرقابل بازگشت انسجام و يكپارچگي تهران قابل جبران خواهد بود؟
تاريخ :9/8/1386
مرجع :جهان صنعت